Ryszard Kapuściński. Biografia pisarza

Po prostu rarytas i to nie tylko dla kapumianiaków (2009-11-29)

FabrykaRecenzji  Więcej o recenzencie

Ryszard Kapuściński podróżował i pisał przez lat kilkadziesiąt. Beata Nowacka i Zygmunt Ziątek, poznawaniu pisarza przez pryzmat jego dzieł oraz meandrów życiorysu poświęcili długie miesiące, o ile nie lata. Wiadomemu historykowi z IPN do wyruszenia we własną podróż „dookoła Króla Reportażu” wystarczyło 60 godzin jakie minęły od śmierci autora „Cesarza”, a peregrynacje rozpoczął od esbeckiej teczki pisarza. To dobrze, że biografowie i tego aspektu obecności swego bohatera w kulturze polskiej nie pominęli, choć wnioski z lektury tej partii ich dzieła nie są - eufemistycznie rzecz ujmując - przesadnie budujące. Tym bardziej, że o pośmiertnej lustracji Kapuścińskiego piszą autorzy w rozdziale traktującym światowej percepcji utworów pisarza, o tym, jak wielkim prorokiem był nie we własnym kraju. Chyba dopiero praca B. Nowackiej i Z. Ziątka w pełni uświadamia czytelnikowi, kim Kapuściński był dla „zagranicy”. Podtytuł książki jest nieco mylący. Wprawdzie istotnie, jest to biografia, lecz o ewidentnie (i świadomie) zawężonym spektrum. O prywatnym pisarza niewiele się można dowiedzieć ponad to, co wydarzyło się w jego latach „szczenięcych”. Owe „braki” nie są jednak wadą książki, a zaletą. O ile w ogóle możliwe jest takie rozgraniczenie - biografów bardziej interesuje Kapuściński-reporter o ewoluujących poglądach na świat, na politykę, niż człowiek prywatny. Dzieła pisarza, zanalizowano w kontekście ogólniejszej natury rozważań o reportażu - gatunku literackim. W efekcie powstała książka traktująca zarówno o pisarstwie samego Kapuścińskiego, jak i reportażu „w ogóle”. Podejście takie wydaje się tym słuszniejsze, że autor "Szachinszacha" odcisnął niezwykłe piętno na gatunku literackim, z którego „wyrósł”, któremu wielekroć nadawał zupełnie nową jakość. Warto tu podkreślić, iż twórczość Kapuścińskiego została przez autorów zbadana z pasją i benedyktyńską troską o szczegół, trudno nie odczuwać więc podziwu dla autorów, którzy potrafili wskazać i zanalizować tropy całkiem lub mało znane. Gdy natrafiają na terra incognita - czytelnik jest o tym uczciwie informowany. Książkę czytać można zainteresowaniem nie znając twórczości jej bohatera, jest ona bowiem swoistym „przewodnikiem po Kapuścińskim” - w przypadku wszystkich istotnych dzieł Mistrza biografowie proponują minirecenzje do lektury poszczególnych utworów zachęcające. Czytelnik Kapuścińskim już zainfekowany, otrzymuje do rąk kompletny przegląd dorobku Mistrza, interesujące analizy jego utworów, propozycje wyjaśnień zależności pomiędzy dziełami („Cesarz” a „Szachinszach” a „Imperium”). Ma też okazję skonfrontowania swojego odczytu dzieł Kapuścińskiego z propozycjami biografów. I nawet jeśli nie zawsze trzeba się z nimi zgadzać (moje osobiste weto wobec "tutejszych" interpretacji „Wojny futbolowej” oraz „Chrystusa…”), to tylko z korzyścią dla „wetującego”, dzięki książce B. Nowackiej i Z. Ziątka, zmuszanego do refleksji, do weryfikowania zwietrzałych już czasem przemyśleń własnych. Lektura obowiązkowa.

(8 z 9 uznało tę recenzję za pomocną.)

Oceń recenzję. Czy jest przydatna?: Przyciskając jeden z klawiszy,oceniasz przydatnośćrecenzji dla kupujących.

Zgłoś nadużycie Zgłoś nadużycie, jeśli powyższarecenzja zawiera treści niezgodnez Regulaminem recenzji